Karadenizli olupta içli pilavı sevmeyen yoktur.Biz yaygın olarak içli pilav deriz.Soğuk yada sıcak çok severiz.Hamsi mevsimi bitmeden, pilavını yapmanın tam zamanı.Annemden öğrendim hamsi pilavı yapmasını, annecim patates,havuç,karabiber ve bol maydanoz ile yapar.Küçükken hiç sevmediğim bir yemekti, bir anımı paylaşayım;10-11 yaşlarındaydım, benden  büyük kuzenim Melek ablam, içli pilav yapmış ve yermisin demişti, bende burun kıvırarak yemem diye geri çevirmiştim:))Baktım  iştahla yiyor,bende nasıl birşeymiş  tadına bakayım dedim, iyiki tadına bakmışım,o gün bugündür en sevdiğim hamsi yemeklerinden birisidir.Biraz zaman alması dışında yapımı oldukça basit.Açıklayıcı resimlerle anlatmaya çalışacağım:))

 Malzemeler;

 750 gr hamsi  (yaklaşık 140 adet, saydımJ )

İç malzemesi:

• 2 büyük soğan
• ½ çay bardağı mısırözü yağ
• 1,5 su bardağı pilavlık pirinç
• 1,5+1 su bardağı kaynar su
• 1 adet orta boy patates
• 1 adet havuç
• ½ demet maydanoz
• 1 tatlı kaşığı tuz
• 1 fiske toz şeker
• 1 limonun suyu
• 1çay kaşığı karabiber,yenibahar,kuş üzümü

Yapılışı:

İç pilavın yapılışı:Pirinci yıkayın, patates ve havucun kabuklarını soyup, minik minik doğrayın.

• Soğanı kavurun, pirinci , havuç ve patatesi ekleyip karıştırın, biraz kavurun.
• Tuzu, kuşüzümünü ve 2,5 su bardağı suyu ekleyin .
• Pirinçler diri kalacak şekilde pilav gibi pişirip demlendirin.
• Kıyılmış maydanozu,limon suyunu ve baharatları ekleyin ,karıştırıp soğumaya bırakın.

Hamsileri temizleyin,yıkayın,hamsileri ayırmadan kılçıklarını çıkarın. Tercihen teflon tepsiyi yağlayın.Kılçığı çıkarılmış hamsinin birkısmını tepsinin tabanına sıkça (sırt kısımları değecek şekilde ) dizin, sonra tepsinin kenarlarından sarkacak şekilde (aşağıdaki resimdeki gibi) dizin.

Pişirdiğimiz pilavı,hamsilerin üzerine döküp üzerini kaşıkla düzeltin.Kenardan sarkan hamsilerin uçlarını pilavın üzerine kapatın ve kalan hamsileri bitirinceye dek dizin, hamsiler pişince küçüleceğinden bolca dizin.

180 derece fırında nar gibi kızartın , sıcak servis yapın.

   
NOT:Borcam tepsi kullanırsanız,  tabanına yağlı kağıt koyabilirsiniz.Teflon tavada pişirme kapağı ile alt-üst çevirip pişirebilirsiniz.

*Karadeniz bölgesinde bakır balık tavasında, ocak üzerinde çevirme kapağı ile alt üst edilerek pişirilir.

Malzemeler;

1 kg pırasa

1 su bardağı pilavlık pirinç

1/2 su bardağı mısırözü yağı

1 tatlı kaşığı tuz

1 çay kaşığı karabiber

1 su bardağı kaynar su

Üzeri için:2 yemek kaşığı tereyağ,kırmızı toz biber

Yapılışı:

Pırasaları temizleyip ince ince doğrayın.

Pirinci yıkayıp süzdürün.

Pilav tenceresine,pırasanın yarısını, üzerine pirinçleri ve kalan pırasayı koyup sıvıyağı gezdirin. 

Kaynar suyu ekleyin ve kısık ateşte ağır ağır demlendirin (pilav gibi).

Servis tabağına alın,üzerine kızdırılmış tereyağ-tozbiber gezdirin .

Afiyet olsun...

Sayıları günden güne azalan taş fırınlar nerdeyse hiç kalmadı.Karadeniz’de , kışlık hazırlıkların başında fırın kurusu(fasulye,mısır) gelir.Kılcıklarından temizlenmiş taze fasulyeler taş fırınlarda rengi, koyu yeşil-kahverengi olana kadar tutulur.Fırından çıkan fasulyeler nemli olur, gölgede temiz örtüler üzerinde nemini çekene dek kurutulur.Değişik bir aroması,tütsülenmiş bir tadı vardır.Yemeği, kavurması ve diblesi yapılır.Özellikle kavurmasına ve diblesine bayılırım...

Karadeniz bölgesi dışında fırın fasulyesi kurusunu  görmedim,duymadım.Bir bilen varsa  yazsın...Büyüklerimiz ne güzel, doğal yöntemlerle kış hazırlıkları yaparlarmış.Şimdilerde yok denecek kadar az.Herşeyin kolayı çıktı, hazır ürünler  her mevsim elimizin altında .Bu sebeple çocukluğumda alıştığım  lezzetleri ararım...Gelelim; annemin benim için ayırdığı,benimse ilaç gibi kullandığım fırın fasulyemin tarifine :))

Fındık Acılısı

Malzemeler
2 su bardağı ince çekilmiş fındık
2-3 dilim bayat ekmek içi
5 diş sarımsak
Yarım su bardağı sıvı yağ
100-150 gr beyaz peynir(lor peyniri kullanıyorum)
1 çay kaşığı nane
4 çorba kaşığı salça
1 çorba kaşığı pulbiber
1 çay kaşığı kimyon
Tuz

Yapılısı: Sarımsakları soyup ezin. Beyaz peyniri ufalayın. Ekmek içini ıslatıp sıkın ve ufalayın.
Çekilmiş fındık, sarımsak, ekmek içi, peynir, salça, nane, tuz, pulbiber ve kimyonu bir kapta iyice karıştırıp yoğurun.Sıvıyağı azar azar ekleyip tekrar yoğurun. Ezmeyi servis tabağına alın. Üzerini çatalla şekillendirip servis yapın. 

Pazı Gürcücesi

Malzemeler:

1 bağ pazı

½ limonsuyu

1 su bardağı dövülmüş ceviz içi

pulbiber,tuz,kişniş(kinzi)

2 yemek kaşığı zeytin yağ

Yapılışı:

Pazılar temizlenip,ince doğranır.Tavada zeytinyağ ile suyunu salıp çekinceye dek kavurup soğumaya bırakılır. (suyunu salan pazıyı hızlı ateşte biraz kavurun)

Tuz, pulbiber, limonsuyu, kişniş ve ceviz ilave edip karıştırın.Servis tabağına alıp servis edilir.

Bu etkinlikteki son tarifim ''hamsi plaki''dir.Evde bulduğum pratik çözümlerden biri kılçığı alınmış hamsi plaki yemeğidir.Hem balık hemde sebzeyi aynı anda çocuklarıma yedirebildiğim için mutlu oluyorum...

Hamsi Pilaki

Malzemeler:

1 kase hamsi (temizlenip,kılçığı ayıklanmış)

1 adet orta boy patates

1 adet orta boy soğan

1 adet havuc

2 adet olgun domates

3-4 diş sarımsak

1-2 adet defne yaprağı

tuz,karabiber,2-3 dilim limon

2 yemek kaşığı sıvıyağ

Yapılışı:

Patatesin kabuğu soyulur ve yarım daire şeklinde ince ince doğranır.

Havuç  rendelenir.

Soğan ince doğranır.

Domatesin kabukları soyulup,dilimlenir.

Karnıyarık tenceresine yada derin bir tavaya   hamsiler gelişigüzel (tek sıra) yerleştirilir.Suyunu salıncaya kadar 5 dakika pişirilir.Sıvıyağ eklenir.Sırasıyla,patates,havuç,soğan,sarımsak, defne yaprağı ve domatesler konulur.Tuz , karabiber serpilir. Sebzeler yumuşayınca ocaktan alınır.Sıcak servis yapılır.

Malzemeler:

1 bağ pazı

2 yemek kaşığı pirinç yada bulgur

1 orta boy soğan

½ çay bardağı sıvıyağ,tuz,pulbiber,karabiber.

Yapılısı:

Soğan yemeklik doğranır.Pazı temizlenir,ince ince doğranır.

Tencereye pazının yarısı üzerine soğan ve pirinçler konur.Kalan pazı pirinçlerin üzerine konur.Sıvıyağ gezdirip kısık ateşte pirinçler yumusayana dek pişirin.Baharatları ilave edip ocağın altını söndürün.Arzuya göre, üzerine sarımsaklı yogurt ile soğuk servis yapın.

ETLİ KARALAHANA SARMASI

3 bağ karalana yaklasık ½ kg

3 lıtre kaynar su,(k.lahana yapraklarını haşlamak için)

İç malzeme: 400gr yarım yağlı kıyma

1 buyuk sogan

1 çay fincanı pirinç

½ demet maydanoz

3 diş sarımsak

1 yemek kasığı tuz,1 tatlı kasığı karabiber ve 1 çay bardağı ılık su

Sarmayı pişireceğimiz tencerenin içinde,2 yemek kasıgı salca ve ½ çay bardağı sıvıyağı kavurun.

Yapılışı: Karalahana  saplarını yaprak başlangıcından kırıp ayıralım,tıpkı asma yapraklarının saplarını ayırdığımız gibi. Ayrı bir tencerede kaynamakta olan suyun içine atıp ,kevgirle alt üst çevirin.Rengi koyu yeşil olana kadar  5 dakika kadar haşlayıp içi soğuk su dolu kabın içine karalahanaları alın(böylece şoklanmış oluyor) soğutun.Süzgeçte bekletip suyunu süzdürün.

İçini hazırlamak için; soğanı soyup küp küp doğrayıp 1 yemek kasıgı tuzla  öldürün .Yıkadığınız pirinç,kıyma,maydanoz ,ezilmiş sarımsak ,karabiber ve 1 cay bardağı ılık su  ilave edin karıştırın .

Bu aşamadan sonra sarma işlemini resimlerle anlatacağım.

Salçayı kavurduğumuz tencereye dizip,yüzüne kadar sıcak su koyup ağır ateşte yumuşayana dek pişirin.Sıcak servis yapın,arzuya göre  üzerine yoğurtla servis edebilirsiniz.Afiyet olsun...

Hamsili tariflerimize devam ediyoruz.Arkadaşlarım, balık sezonu geçmeden hamsi köfteyi nezaman yayınlayacaksın Emel  diye sitem edince hemen yayınlamaya karar verdim.

Özellikle 2. güne kalan yada derin dondurucuda beklettiğim hamsi balığından köfte yaparım. Severek tüketiriz.Eğer çocuklarınız balık yemekte sorun çıkarıyorlarsa denemenizi tavsiye ederimJ Hamsi kuşu ise yumurta ile yapıldığından çok nefis oluyor.Aslında orjinal hamsi kuşu daha zahmetli ama şimdilik pratik olanla yetiniyorum.Bu şekilde kılçıksız ve puf puf oluyor... 

HAMSİ KÖFTESİ  (Emel usulü)

1 kase temizlenip,kılçığı ayıklanmış hamsi

2 yumurta

1 orta boy sğan,2 sap taze sarımsak (4 diş sarımsak) ,1/2 demet maydanoz  ve 2 dilim bayat ekmek içi

1 çay bardağı mısır unu

Tuz,karabiber

Yapılışı:kabuklarını soyup temizlediğimiz soğan, sarımsak,maydanoz ve ekmek içini robottan geçirin.Yoğurma kabına boşaltın,hamsi,yumurta,mısır unu ,tuz ve karabiberi ekleyip dikkatlice yoğurun ki hamsiler ezilmesin.Elinizle avuç içinde mercimek köftesi gibi hafifçe şekil verip düzeltin. Yapışmaz tavada, 1/2 çay bardağı zeytinyağı ile orta ateşte kapağını kapatıp altını üstünü kızartın. Biraz çıtır olması için kapağını açıp, çok kısık ateşte kabuklaşmasını sağlayın.Sıcak servis yapın.Arzu eden limon suyu gezdirebilir.

Not:Köfteler büyük olmamalı,yoksa içi pişmez.

 HAMSİ KUŞU

İstenilen miktarda hamsiyi temizleyin, kılçıklarını ayıklayın.2 adet hamsiyi alın ,önce; 1 çay kaşığı tuzla çırpılmış yumurtaya sonra mısır ununa bulayıp hamsileri  –iç kısımları birbirine bakacak şekilde- yapıştırın.Yapışmaz tavada ½ çay bardağı sıvıyağda kızartıp sıcak servis yapın.Yanına bol yeşillikli salata.Afiyet olsun...

Bildiğim kadarıyla Ordu-Giresun yöresinde kışlık hazırlık olarak çeşit çeşit tuzlamalar yapılır. Yeşil domates tuzlamasıda onlardan biridir. Çayın yanına ikram edilir. Benimde canım çekti ve sonbaharda hazırladığım karışık turşumda bulunan yeşil domateslerle dible yaptım.Turşudan da güzel oldu....

Malzemeler:

15 adet yeşil domates turşusu (tuzu çıkması için akşamdan doğranıp suda bekletilmeli)

2 adet orta boy soğan

1 çay bardağı pirinç

1 çay bardağı zeytinyağ

1 yemek kaşığı salça

1 tatlı kaşığı pulbiber

Yapılışı:soğanı zeytinyağında kavurun,salçayı ilave edin karıştırın.Tuzu çıkmış yeşil domatesi ve pirinci ilave edip kısık ocakta pirinçler yumuşayana kadar pişirin.Ocaktan alıp pulbiberi ekleyip servis yapın.İster sıcak ister soğuk olarak çay saatlerinde servis yapılabilir.

Afiyet olsun...